Elde örülen bu sweteriň gelip çykyşy barada aýdylanda, ol hakykatdanam köp wagt mundan ozal dörändir. Iň irki elde örülen sweter gadymy göçme taýpalaryň çopanlarynyň elinden gelip çykan bolmaly. Gadymy döwürlerde adamlaryň ilkinji geýimleri haýwan derileri we sweterleri bolupdyr.
Birnäçe ýaprak, soňra bolsa kem-kemden ösdi we dokma önümleri peýda boldy. Hytaýda dokma önümleriniň çig mallary ýüpek we kenepdir. Asylly adamlaryň ýüpek geýýändigini, gyzlaryň bolsa kenep geýýändigini aýtmak bolar; Merkezi Aziýanyň göçme ýerlerinde dokma önümleriniň çig mallary ýüň, esasan ýüňdür. Beýleki möhüm dokma çig mallary bolan pagta Merkezi we Günorta Amerikada döräpdir.
Ýüpek, keten ýa-da ýüň matalar bolsun, olaryň hemmesi eriş we argaç bilen dokalýar. Elde örülen sweterler we dokmaçylyk iki düýbünden başga senetdir. Elde örülen sweterler, ýüpek we beýleki eşikler bilen deňeşdirilende, olar uly çeýelige eýedir. Ýüpek we beýleki eşikler çig maldan taýýar eşiklere çenli üç prosesi talap edýär: egirmek, dokamak we tikmek; elde örülen sweterler iki prosesi talap edýär: egirmek we dokamak. Dokalanda, ýüňden başga-da, diňe birnäçe inçe bambuk iňňesi gerek. Eger dokalan önümler köpçülikleýin önümçilik üçin has amatly bolsa, onda dokamak şahsy zähmet üçin has amatlydyr.
Her ýaz möwsüminde dürli haýwanlar tüýlerini döküp başlaýarlar, gyşda gysga ýüňlerini aýryp, olaryň ýerine yssy tomus üçin uýgunlaşdyrylan uzyn ýüňler goýýarlar. Çopanlar dökülen ýüňleri ýygnap, ýuwup, guradýardylar. Öri meýdanynda çopan daşyň üstünde oturyp, goýunlaryň ýüňlerini inçe zolaklara öwürýän ot iýýändigini synlaýardy. Bu inçe zolaklar ýorgan we keçe dokamak, soňra bolsa olary egirmek üçin ulanylyp bilner. Soňra ýüň dokap bolýar. Bir gün demirgazyk şemaly güýçlenýärdi we howa sowuklaýardy. Bir çopanyň, belki-de guluň, sowukdan goranmak üçin keçe eşigi ýokdy. Ol birnäçe şaha tapyp, elindäki ýüňi böleklere bölmäge synanyşdy. Sowukdan goranmak üçin bedeniň daşyna dolap bolýan zat we aýlanyp, ahyrsoňy hile tapdy, şonuň üçin sweter soň alar.
Ýerleşdirilen wagty: 2022-nji ýylyň 19-njy iýuly
